در ممالك تيموريان برخاسته بود ، و سرانجام در سال 1468 م . ايلخان طايفه تركمان [ اوزبك ] بخش غربى مملكت را تصرف كرد ، و تيموريان به خارج اين سرزمين گريختند . شاه اسمعيل و پادشاهى صفويان در سال 1502 م . شاه اسمعيل عروج كرد و سلسله صفوى را بنياد نهاد و مذهب شيعه [ علوى ] را كه يكى از مذاهب اسلامى رايج در ايران بود مذهب رسمى مملكت مقرر داشت ، كه هنوز هم ايرانيان به اين مذهب‌اند . شش سال پيش از بنياد شدن حكومت صفوى ، واسكو دوگاما Vasco de Gama دريانورد پرتقالى براى نخستين‌بار از راه دماغه اميدنيك به هند رسيد . در اين سال او دوباره به هند آمد ، و از آن‌جا به هرمز كه دروازهء ورود به خليج فارس است رسيد و اين جزيره را به استعمار اربابان خود درآورد . او در سال 1355 م . باب تجارت را با روسيه گشود و روسيه هم در سال 1566 م . امتياز تجارت از دولت ايران گرفت و شركت تجارى در آن‌جا بنياد كرد و تجارت با ايران آغاز نمود . دادوستد بازرگانى ايران با اروپاييان از اينجا سرگرفت . شاه عبّاس و جانشينانش در سال 1586 م . شاه عباس [ اول ] وارث تخت و تاج صفوى شد . در عهد او آنتونى شرلى Anthony Sherley انگليسى به ايران آمد و در [ سازمان و سازوبرگ ] نظام ايران اصلاحاتى كرد و قوه نظامى ايران رفته‌رفته فزونى گرفت چنان‌كه [ حكومت صفوى ] ايلخانى خراسان را برانداخت و گرجستان و كردستان و بغداد و ايروان را كه همه زير حكومت عثمانى افتاده بود گرفت . شاه عباس پايتخت را از قزوين به اصفهان برد . اين پادشاه در سال 1628 م . درگذشت ، و ده سال پس از آن لشكر ترك به جنگ ايران آمد و بغداد را بازگرفت . گفته‌اند كه در اين جنگ حدود 000 ، 30 نفر از ايرانيان كشته شدند و عثمانى بيشتر نواحى را كه پيشتر از دست داده بود گرفت . از سال 1628 كه شاه عباس درگذشت تا سال 1722 ، چهار پادشاه بر تخت صفوى نشستند ؛ به ترتيب : شاه صفى ، شاه عباس دوم ، شاه سليمان و شاه [ سلطان ] حسين . « 1 » در اين سال‌ها واقعه قابل ذكرى پيش نيامد . شاه سلطان حسين در سلطنت شاه سلطان حسين ، افغان‌ها به ايران تاختند ، و در سال 1722 م . در گناباد لشكر

--> ( 1 ) . در اصل ژاپنى ، « حسن » ضبط شده است .